tkanka kostna

Osteoprogenitorowe

znajduja sie pod okostona i srodkostna, moga sie roznicowac w osteoblasty, aktywne podczas gojenia kosci

osteoblasty

buduja kosc, wydzielaja osteoid, inicjuja mineralizacje, znajduja sie na powierzchniach nowo powstajacej kosci, zamykaja sie w jamkach i staja osteocytami

osteocyty

dojrzale komorki uwiezione w jamkach kostnych, utrzymuja metabolizm kosci, reguluja przebudowe kosci

osteoklasty

duze wielojadrowe komorki o kwasochlonnej cytoplazmie, pochodza z monocytow, resorpcja kosci, wydzielaja enzymy lizosomalne,

budowa istoty miedzykomorkowej kosci

skladniki organiczne (30-35), skladniki nieorganiczne (65-70)

skladniki organiczne

inaczej osteoid | kolagen typu 1, osteokalcyna, osteonektyna, proteoglikany, zapewniaja elastycznosc i odpornosc na rozciaganie

skladniki nieorganiczne

mineralny hydroksyapatyt, jony wapnia, zapewniaja twardosc i sztywnosc kosci

co to blaszka kostna

podstawowa jednostka strukturalna kosci, cienka warstwa ECM, wlokna kolagenowe sa ulozone rownolegle, kazda blaszka ma wlokna w innym kierunku (wytrzymalosc na naprezenia), miedzy wloknami sa jamki z osteocytami

co tworzą blaszki kostne

osteony, beleczki kostne, blaszki wewnetrzne i zewnetrzne pod okostna i srodkostna

na czym polega proces mineralizacji

odkladanie krysztalow hydroksyapatytu w osteoidzie

przez co jest regulowany proces mineralizacji

osteoblasty (inicuja go), osteoklasty(prowadza resorpcje)

hormony wplywajace na megabolizm kostny

parathormon(^resorpcje), kalcytonina(✋🏻aktywnosc osteoklastow), witamina D(^mineralizacje), plciowe(pobudzaja kosciotworzenie), wzrostu(-||- wzrost kosci), glikortykosteroidy(✋🏻kosciotworzenie)

typy tkanki kostnej

splotowata, blaszkowata

tkanka splotowata

wlokna kolagenowe ulozone nieregularnie, wystepuje u plodu, w gojeniu zlaman, jest zastepowana przez kostna blaszkowata

tkanka kostna blaszkowata

zbita, gabczasta

zbita

zbudowana z osteonow, twarda odporna na zginanie, np trzon kosci dlugich

gabczasta

cienkie beleczki kostne ulozone zgodnie z kierunkiem obciazen, przestrzenie miedzy beleczkami wypelnia szpik, np. nasady kosci plaskich

typy procesu kostnienia

bezposrednie, posrednie

bezposrednie

kosci plaskie czaski, zuchwa, obojczyk, 1 komorki mezenchymy roznicuja sie w osteoblasty, 2 tworzenie osteoidu, 3 mineralizacja, 4 zlewanie sie wysp w beleczki kostne, na obwodzie powstaje kosc zbita a wewnatrz gabczasta

posrednie

kosci dlugie, 1 powstanie modelu chrzestnego, 2 hipertrofia chondrocytow, 3 wapnienie chrzastki, 4 wnikanie naczyn, 5 pojawienie sie osteoblastow, 6 wtorne centra kostnienia w nasadach, 7 powstanie plytki wzrostowej, 8 kostnienie plytki wzrostowej

regeneracja tkanki kostnej

duza zdolnosc do regeneracji dzieki, bogetamu unaczynieniu, aktywnosci komorek osteoprogenitorowych, 1. krwiak i stan zapalny, 2 tworzenie kostnicy miekkiej, 3 kostnienie do kostnicy twardej, 4 przebudowa do kosci blaszkowatej

osteon

podstawowa jednostka strukturalna kosci zbitej, kanal haversa, blaszki kostne otaczajace go, jamki kostne z osteocytami