otázka  |
Odpoveď |
Intensywność procesów eolicznych zależy od: začať sa učiť
|
|
Siły, częstości występowania, prędkości wiatru, wielkości ziaren mineralnych, wilgotności podłoża, pokrywy roślinnej, warunków klimatycznych, działalności człowieka
|
|
|
Rodzaje transportu wiatrowego začať sa učiť
|
|
Pełzanie - toczenie lub pchanie skał po podłożu, saltacja (skoki) - unoszenie i zwiewanie materiału, suspensja - utrzymywanie się drobnego materiału w powietrzu
|
|
|
|
začať sa učiť
|
|
Deflacja (wywiewanie cząstek mineralnych spomiędzy skał luźnych). Korazja (rysowanie, polerowanie, ścieranie i drążenie skał przez cząstki mineralne uniesione przez wiatr).
|
|
|
|
začať sa učiť
|
|
Bruk deflacyjny - pokrywa z większych skał pozostała po wywianiu drobnego materiału. Misa (niecka) deflacyjna - rozległe zagłębienie po wywianiu drobnego materiału. Ostaniec deflacyjny
|
|
|
|
začať sa učiť
|
|
Stromy pagórek pozostały po nierównomiernym wywiewaniu drobnego materiału skalnego, np. przez płat roślinności lub odporniejsze skały
|
|
|
|
začať sa učiť
|
|
Głazy, okruchy skalne o ściętych, wyżłobionych powierzchniach i wyraźnych krawędziach (graniach), powstałe przez szlifowanie ziarnami niesionymi wiatrem
|
|
|
|
začať sa učiť
|
|
Skały o kształcie grzyba, powstałe przez korazję ich dolnych części
|
|
|
Bruzdy korazyjne i jardangi začať sa učiť
|
|
Jardadngi podłużne i wąskie grzbiety wyrzeźbione w skałach przez niesione wiatrem ziarna mineralne. Bruzdy korazyjne - zagłębienia między jardangami
|
|
|
|
začať sa učiť
|
|
Gdy zwalnia wiatr, akumuluje materiał za wszelkimi przeszkodami. Ripplemarki (zmarszczki eoliczne), Wydmy (piaszczyste wzniesienia usypane przez wiatr)
|
|
|
|
začať sa učiť
|
|
Barchany, wydmy paraboliczne, wydmy gwiaździste, wydmy poprzeczne i podłużne
|
|
|
|
začať sa učiť
|
|
Wydma w kształcie sierpa na obszarze pozbawionych roślinności. Ramiona są zwrócone zgodnie z kierunkiem wiatru, poruszają się najszybciej.
|
|
|
|
začať sa učiť
|
|
Na obszarach o skąpej roślinności. Ramiona są zwrócone w przeciwnym kierunku do wiatru, bo powstrzymuje je zakorzeniona roślinność.
|
|
|
|
začať sa učiť
|
|
Pustynia - obszar pozbawiony roślinności; niska wilgotność i opady, wysokie amplitudy temperatur. Pustynie: kamienista (hamada), żwirowa (serir), ilasta, piaszczysta (erg)
|
|
|
Pustynia kamienista (hamada) začať sa učiť
|
|
Pozbawiona roślinności i gleby, zbudowana z nagich skał. Silne procesy eoliczne, wietrzenie mechaniczne, ruchy masowe.Np. w Azji Środkowej, Wyżynie Irańskiej, Saharze.
|
|
|
Pustynia żwirowa (serir, reg) začať sa učiť
|
|
Zbudowana ze żwirów i dużych ziaren skalnych. Występują na przedpolu gór i płaskowyżów np. w Azju Środkowej, Australii i na Półwyspie Arabskim, Saharze
|
|
|
|
začať sa učiť
|
|
Pokrywa ją spękany ił, który po opadach zamienia się w błoto.Np. w Ameryce Północnej (playa), w Azji Środkowej (takyr)
|
|
|
Pustynia piaszczysta (erg) začať sa učiť
|
|
Pokryta piaskiem, wyraźne wydmy.Np. Wielki Erg Wschodni, Wielki Erg Zachodni (Sahara), Ar-Rab al-Chali (Półwysep Arabski), Kara-kum (Azja Środkowa)
|
|
|
